Η ΕΕ στήριξε με δεκάδες δισ. ευρώ τους Παλαιστινίους, αλλά έμεινε στην απέξω – Μπορεί να έχει επιρροή στην Αν. Μεσόγειο;
Δύο χρόνια έπειτα από τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου του 2023 – κι ενώ ο Τραμπ είχε εν τω μεταξύ ήδη «επιβάλει» το δικό του σχέδιο για τη Γάζα, ένα σχέδιο 20 σημείων που αναγνωρίζει ενισχυμένο περιφερειακό ρόλο σε χώρες όπως είναι η Τουρκία και το Κατάρ – οι Ευρωπαίοι αποφάσισαν να φιλοξενήσουν στις Βρυξέλλες μια δική τους συνάντησης της επονομαζόμενης Ομάδας Δωρητών για την Παλαιστίνη (Palestine Donor Group – PDG), υπό την συμπροεδρία της Επιτρόπου για τη Μεσόγειο Ντουμπράβκα Σούιτσα και του Παλαστίνιου πρωθυπουργού Μοχάμαντ Μουσταφά (πρωθυπουργού της Παλαιστινιακής Αρχής η οποία όμως έχει απωλέσει από το 2007 τον έλεγχο της Λωρίδας της Γάζας που πέρασε στα χέρια της Χαμάς).
Ο Μουσταφά προτού διοριστεί πρωθυπουργός, είχε διατελέσει, μεταξύ άλλων, κορυφαίος σύμβουλος του Μαχμπούντ Αμπάς και μέλος της εκτελεστικής επιτροπής της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης.
Στο πλαίσιο της εν λόγω συνάντησης της ομάδας δωρητών, που έλαβε χώρα στις Βρυξέλλες στις 20 Νοεμβρίου, ανακοινώθηκαν πράγματι νέες ευρωπαϊκής προέλευσης δωρεές, ύψους δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ (πάνω από 80 εκατ.), οι οποίες όμως πλέον συνδέονται με προαπαιτούμενα, όρους και προϋποθέσεις. Ειρήσθω εν παρόδω, οι ΗΠΑ του Τραμπ επέλεξαν να απουσιάσουν από την εν λόγω συνάντηση.
Ηδη από τον Νοέμβριο του 2024, ΕΕ και Παλαιστινιακή Αρχή παρουσιάζονται να έχουν συμφωνήσει έναν Πίνακα Μεταρρυθμίσεων (Reform Matrix) που εμπεριέχει τα προαπαιτούμενα (μεταρρυθμίσεις σχετικές με τη δημοσιονομική βιωσιμότητα, τη δημοκρατική διακυβέρνηση, την ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα και τις δημόσιες υποδομές και υπηρεσίες) που θα πρέπει να πληρούνται προκειμένου η ΕΕ να προχωρήσει σε νέες εκταμιεύσεις ποσών προς την πλευρά των Παλαιστινίων.
Κατά κοινή παραδοχή, λοιπόν, η Παλαιστινιακή Αρχή χρήζει μεταρρυθμίσεων. Η εν λόγω ανάγκη μεταρρυθμίσεων μάλιστα αναδύεται πια ως περισσότερο κρίσιμη και πιεστική, αφού η Φατάχ, που ήταν ο βασικός αντίπαλος Χαμάς στις τάξεις των Παλαιστίνιων, θα μπορούσε ενδεχομένως, εάν μεταρρυθμιστεί κατά τρόπο πειστικό στα μάτια της διεθνούς κοινότητας, να ανακτήσει τον έλεγχο της μεταπολεμικής Γάζας έπειτα από τα πλήγματα που δέχθηκε η Χαμάς εκεί τα τελευταία δύο χρόνια.
Πότε διαπίστωσε, ωστόσο, η ΕΕ ότι τα πράγματα δεν πάνε όπως θα έπρεπε με την Παλαιστινιακή Αρχή και ότι, ως εκ τούτου, απαιτούνται μεταρρυθμίσεις οι οποίες μάλιστα καταγράφονται στην επιστολή προθέσεων (Letter of Intent between the Palestinian Authority and the European Commission) που υπέγραψαν η Κομισιόν και η Παλαιστινιακή Αρχή τον Ιούλιο του 2024, προτού καν επανεκλεγεί ο Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ.
Η ΕΕ ξεχωρίζει, παλαιόθεν, ως η μεγαλύτερη πηγή οικονομικής βοήθειας για τους Παλαιστινίους.
Στον επίσημο ιστοχώρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής διαβάζουμε σχετικά: «Από το 1994, η ΕΕ έχει παράσχει σχεδόν 30 δισεκατομμύρια ευρώ σε βοήθεια.
Τον Απρίλιο του 2025, η Κομισιόν ενέκρινε ένα Πολυετές και Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα ύψους 1,6 δισεκατομμυρίων ευρώ για τη στήριξη της ανάκαμψης και της ανθεκτικότητας της Παλαιστίνης, το οποίο καλύπτει τα επόμενα τρία χρόνια. Το πρόγραμμα τελεί επί του παρόντος υπό υλοποίηση».
«Αναφορικά με την εξωτερική βοήθεια προς τους Παλαιστίνιους, η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος δωρητής, ακολουθούμενη από τις ΗΠΑ. Μεγάλο μέρος αυτής της υποστήριξης διοχετεύεται απευθείας στην Παλαιστινιακή Αρχή μέσω του PEGASE, ενός μηχανισμού χρηματοδότησης που βοηθά στην κάλυψη των μισθών και των συντάξεων των δημοσίων υπαλλήλων στη Δυτική Όχθη», διαβάζουμε στον ιστοχώρο του μηνιαίου περιοδικού the Parliament που επικεντρώνεται σε θέματα Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Σύμφωνα με τον ιστοχώρο the Arab Weekly ωστόσο, «η ΕΕ παραμερίστηκε από τις αμερικανικές πρωτοβουλίες στο Παλαιστινιακό». Προχωρώντας ένα βήμα παραπέρα, θα μπορούσε κανείς να υποστηρίξει ότι η ΕΕ παραμερίστηκε στο συγκεκριμένο θέμα όχι μόνον από τις ΗΠΑ, αλλά και από χώρες όπως είναι το Κατάρ και η Τουρκία που επί σειρά ετών στήριζαν τους τρομοκράτες της Χαμάς.
Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας δήλωσε χαρακτηριστικά προ ημερών: «Αναφορικά με τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είμαστε ο μεγαλύτερος οικονομικός υποστηρικτής της Παλαιστινιακής Αρχής.
Έχουμε επίσης δύο σημαντικές αποστολές που υποστηρίζουν τη διαχείριση των συνόρων και την εκπαίδευση της αστυνομίας επί του πεδίου, την EUBAM Rafah και την EUPOL COPPS.
Συνεργαζόμαστε τώρα με τους εταίρους μας για να ενισχύσουμε την παρουσία τους. Για παράδειγμα, με τους υπουργούς Εξωτερικών της Ιορδανίας και της Αιγύπτου Σαφάντι και Αμπντελάτι, συζητήσαμε το πώς θα μπορούσαμε να εκπαιδεύσουμε περισσότερους Παλαιστίνιους αστυνομικούς, επειδή τελικά η ευθύνη για την ασφάλεια στη Γάζα θα περάσει στην παλαιστινιακή αστυνομία».
«Αίγυπτος και ΕΕ εντείνουν τις προετοιμασίες για την αποστολή παλαιστινιακής αστυνομικής δύναμης στη Γάζα», σημειώνουν οι Times of Israel, υπογραμμίζοντας ότι το Κάιρο έχει ήδη αρχίζει να εκπαιδεύει τέτοιου τύπου δυνάμεις, ενώ οι Ευρωπαίοι αναζητούν τρόπους ώστε να συμμετάσχουν στην εν λόγω προσπάθεια.
Οι Βρυξέλλες θέλουν τώρα να πιστεύουν ότι μια μεταρρυθμισμένη Παλαιστινιακή Αρχή θα μπορούσε να ανακάμψει, αποκτώντας μεγαλύτερο διπλωματικό βάρος και πρακτικά ενισχυμένο ρόλο, και ως εκ τούτου συνεχίζουν να την στηρίζουν οικονομικά.
Ωστόσο, σύμφωνα με τα στοιχεία δημοσκόπησης του Παλαιστινιακού Κέντρου Ερευνών (Palestinian Center for Policy and Survey Research-PCPSR) — το οποίο χρηματοδοτείται από την ΕΕ, εν μέρει — σχεδόν οι μισοί Παλαιστίνιοι τάσσονται υπέρ της διάλυσης της Παλαιστινιακής Αρχής…